މުޢުޖިޒާތްތަކުގެ މުޢުޖިޒާތް – 1

بِسْمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحْمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ

 

މިފޮތް

މިފޮތަކީ ، " އަލްޤުރުއާން – ދި މިރެކަލް އޮފް ދަ މިރެކަލްސް" ގެ ނަމުގައި ،  ދެކުނު އެފްރިކާގެ ، މަޝްހޫރު ދީނީ ޢިލްމުވެރިއެއްކަމަށްވާ ، އަލްމަރްޙޫމު ، ޝައިޚު އަޙްމަދު ދީދާތު ލިޔުއްވާފައިވާ ފޮތް ، އަޞްލަކަށް ބަލައިގެން ލިޔެ ، ތަރުޖަމާކުރެވިފައިވާ ފޮތެކެވެ.

އަލްމަރްޙޫމު ، ޝައިޚު އަޙްމަދު ދީދާތަކީ ، އިސްލާމީ ދުނިޔޭގައި ، ނަން މަޝްހޫރު ، ދީނީ ބަޙުސްތަކުގައި ފިސާރި ސާބިތުކަމާއެކީ ، ސީދާ ނުކުތާއަށް ވާހަކަ ދައްކަވައި ، ކީރިތި ޤުރުއާނާއި ، ކައުއިތުރު ރަސޫލާ މުޙައްމަދު ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ ސުންނަތުން ދަލީލުދައްކަވާ ، ވަރަށް ޢިލްމީ ބޭފުޅެކެވެ. ވަރަށް ގިނަ ، ދީނީ ތަފާތު ފޮތްތައް ލިޔުއްވައި ، ދުނިޔޭގެ އެކި ޤައުމުތަކުގައި ، ދީނީ ތަޤްރީރުތައް ދެއްވައި ، އިސްލާމްދީން ފެތުރުއްވުމުގެ މަސައްކަތްޕުޅު ، ވަރަށް ފުރިހަމަޔަށް އަދާކުރެއްވި ބޭފުޅެކެވެ. ކީރިތި ﷲ ، އެ މަރްޙޫމުގެ ފުރާނަފުޅަށް ރަޙުމަތް ލައްވައި  ސުވަރުގޭގެ މަތިވެރި ނިޢުމަތް މިންވަރު ކުރައްވާށިއެވެ.

މި ފޮތް ، ތަރުޖަމާކުރުމުގައި ، އަޅުގަނޑަށް އެންމެ ބޮޑަށް ދިމާވި ދައްޗަކީ ، ބަސްބަހުގެ އަޞްލު ހޯދަން އިތުރު މަސައްކަތްތަކެއް ކުރަން ޖެހުމެވެ. އަލްމަރްޙޫމު ، ޝައިޚު އަޙްމަދު ދީދާތު ، މިފޮތް ލިޔުއްވާފައިވަނީ ،  ނަޞާރާއިން މިހާރު އެގެންގުޅޭ އެމީހުންގެ ދީނީފޮތް  ބައިބްލް އަކީ ، ﷲ ބާވައި ލެއްވިގޮތަށް އޮތް އެއްޗެއްނޫންކަމާއި ، އެއީ  އެމީހުން ބޭނުންވާ ގޮތަކަށް ، އެކި ޒަމާނުގައި ، އެމީހުންނަށް ރަނގަޅުވާނެގޮތްގޮތަށް ، ބަދަލު ގެނެސްގެން ، އެމީހުންގެ އަމިއްލަ އަތުން ލިޔެފައިވާ އެއްޗެއްކަން ސާބިތުކޮށްދެއްވުމަށްޓަކައެވެ. މިކަން ކުރެއްވުމުގައި ، ޝައިޚު ބޭނުންކުރައްވާފައިވާ ޢިބާރާތްތަކާއި ، ބައިބްލް އިން ނަންގަވާފައިވާ ހަމަނުޖެހޭ ޢިބާރާތާއި ބަސްތަކާ އަދި އާޔަތްތަކުގައި ބޭނުންކުރައްވާފައިވާ ، ޢިލްމީ ބަސްތައް ތަރުޖަމާކުރުމުގައި ، ކޮށިކަމެއް ހުރިނަމަވެސް ، ފޮތުގެ ބާވަތުން ، އަޅުގަނޑު ބަލާފައިވާނީ ، ލަފުޒީ މާނައިން ބަސްތައް އަތުރާލުމުގެ ބަދަލުގައި ޚުލާޞާކޮށް ، ޝައިޚު އެވިދާޅުވާ އެއްޗެއް ، ދިވެހިބަހުން ، ރީތިކޮށް ބުނެލެވޭތޯއެވެ.

އެނގިވަޑައިގަންނަވާނެފަދައިން ، އަލްމަރްޙޫމް ޝައިޚު ދީދާތަކީ  ބަލާޣާތްތެރި ދޫފުޅެއްގެ ، އިލްމީ ސިކުނޑިއެއްގެ ވެރި ، ދުނިޔޭގައި ނެތްފަދަ ވާހަކަދެއްކުންތެރި ، އަދި ގިނައިން ، އިސްލާމްދީނާ ދެކޮޅު ކާފަރުންނާ ޖަދަލު ކުރައްވައި ، ބަޙުސްކުރައްވައި ، އެމީހުންގެ ބަސް ބަލިކުރެއްވުމަށް ،  ވަރަށް ކުޅަދާނަ ޢިލްމުވެރިއެކެވެ.

މިފޮތް ތަރުޖަމާކުރުމުގައި ، އަޅުގަނޑަށްވެސް ޢިލްމީ ގޮތުން ، ވަރަށް ގިނަ މަޢުލޫމާތު ތަކެއް ލިބިގެން ދިޔައެވެ.

މިފޮތުގައިވާ މަޢުލޫމާތަކީ ، މިޒަމާނުގެ ކިޔަވާކުދިންނަށް ، ވަރަށް މުހިންމު މަޢުލޫމާތު ތަކެކެވެ. ޚާއްޞަކޮށް ، ކީރިތި ޤުރުއާނާއި ، ﷲ ބާވައިލެއްވި އެހެން ފޮތްތަކާ ބެހޭ ވަރަށް މުހިންމު އެނގުންތަކެއް މިފޮތުން އެނގިގެން ދާނެއެވެ. ކީރިތި ޤުރުއާން ބާވައި ލެއްވުމުން ، ﷲ ބާވައިލެއްވި އެހެންފޮތްތައް މަންޝޫޚު ވެފައިވީނަމަވެސް ، އަޅުގަނޑުމެންނަކީ މުސްލިމުންކަމަށް ވާތީ ، ﷲ ބާވައިލެއްވި ފޮތްތަކަށް އީމާންވާން ޖެހެއެވެ.

މިފޮތުގައިވާ އަގުހުރި ، އަދި މުއްސަނދި މަޢުލޫމާތުން ،  ދިވެހި އެންމެހައި އިސްލާމީ އަޚުންނާއި އުޚުތުންނަށް ، އަގުހުރި އަދި  މުހިންމު ފިލާވަޅުތަކެއް ލިބި ، ދެދުނިޔޭގެ ބާއްޖަވެރިކަން މިންވަރު ކުރެއްވުން އެދި ﷲ ގެ ޙަޟަރަތަށް ދުޢާ ދަންނަވަމެވެ.

1 ސެޕްޓެމްބަރ 2008

ފާރޫޤު އަޙްމަދު

ފުރަތަމަ ބާބު

قُلْ لَئِنِ اجْتَمَعَتِ الْإِنْسُ وَالْجِنُّ عَلَى أَنْ يَأْتُوا بِمِثْلِ هَذَا الْقُرْآنِ لَا يَأْتُونَ بِمِثْلِهِ وَلَوْ كَانَ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ ظَهِيرًا

( ކަލޭގެފާނު ) ވިދާޅުވާށެވެ ! މި ޤުރުއާނާ އެއްފަދަ އެއްޗެއް ގެނައުމަށް  އެންމެހައި އިންސީންނާއި ޖިންނީން ބައިވެރިވެ ، އެކުވިނަމަވެސް ، (އެއުރެންނަކަށް) ، އެއާ އެއްފަދަ އެއްޗެއް ނުގެނެވޭނެއެވެ. އެއުރެންގެ އެއްބަޔަކު އަނެއްބަޔަކަށް ވާގިވެރިންކަމުގައިވެގެން މަސައްކަތް ކުރިކަމުގައިވީ ނަމަވެސް މެއެވެ. ( ކީރިތި ޤުރުއާނުގެ އިސްރާއު ސޫރަތުގެ 88 ވަނަ އާޔަތް )

ނޯޓު (1): ޖިންނީން. ކީރިތި ޤުރުއާނާއި ، އެފޮތުގައިވާ ( މަތިވެރި ) އާޔަތްތަކުން އެނގި ، ބަޔާންވެގެންވާ ގޮތުގައި ، ޖިންނި ، މިބަހުގެ މާނަޔަކީ ، އާދައިގެ ގޮތަކަށް ބުނާނަމަ ، ރޫޙެކެވެ. ނުވަތަ ، ފެނުމެއްނުވާ  ނުވަތަ ، ފާޅުވެގެންނުވާ ބާރެކެވެ. ( އޭ . ޔޫސުފު ޢަލީ )

ނޯޓު (2): ކީރިތި ޤުރުއާނުގެ ހެއްކާއި ދަލީލަކީ ، އެފޮތް އެމުނި އެތުރިފައިވާ ގޮތުގެ ފުރިހަމަ ކަމާއި ރީތިކަމެވެ. އަދި އެފޮތް ބާވައިލެއްވުނު ޙާލަތްތަކާއި ގޮތާ އަދި މީސްތަކުންގެ މެދުގައި އެފޮތް ( ބަރަކާތްތެރި ) އެއްޗެއްގެ ގޮތުގައި ބަލައިގަނެވިގެން ދިޔަލެއް ފުރިހަމަކަމެވެ. އެއާ އެއްފަދަ އެހެން ފޮތެއް އުފައްދައި ، ދެއްކުމަށް ، އެފޮތަށް އީމާންނުވާ ، (ދުނިޔޭގެ ) މީސްތަކުންނަށް ގޮންޖެހުމެއްގެ ގޮތުގައި އެންގުނެވެ. އެހެނަސް ، އެއްވެސް އެއްޗެއް އުފެއްދިފައެއް ނުވެއެވެ. އެ ފޮތަކީ ، ( ﷲ ގެ ޙަޟުރަތުން ) ބާވައި ލެއްވުނު ފޮތްތަކުން ،  1400 އަހަރުވީ އިރުވެސް ، މިއަދާ ހަމަޔަށް ، ސާފު ، މަތިވެރި  އަދި އޭގެ އަކުރަކަށް އަދި ފިއްޔަކަށްވެސް ބަދަލެއް ގެނެވިފައިނުވާ ހަމައެކަނި ފޮތެވެ.

މުޢުޖިޒާތަކީ ކޮބައި ހެއްޔެވެ؟

އަޅުގަނޑަށް ވިސްނޭގޮތުގައި ، އަޅުގަނޑުމެން ، މުޢުޖިޒާތް މި މާނަކުރަނީ ، ކިހިނެއްކަމުގެ ސާފު ތަޞައްވުރެއް އެނގިފައި އޮތުމަކީ ކޮންމެހެން ބޭނުން ކަމެކެވެ. ތިރީގައި އެވަނީ އެބަސް ދޭހަކޮށްދޭ ބައެއް ގޮތްގޮތެވެ.

" އެކަމެއް ސާފުކޮށް ބަޔާން ނުކުރެވޭފަދަ ގޮތަކަށް ، ﷲ ގެ އިރާދަފުޅާއި މިންވަރުފުޅުން ، ނުވަތަ ރޫޙާނީ އަޞްލަކަށް ބެލެވޭގޮތަށް ، ޤުދުރަތީގޮތުން  ހިނގާ ކަމެއް "

" އަޖައިބެއްފަދަ ޙައިރާން ކަމަކުން ، ހިތް ތޮޅިލާ މީހެއް ، ކަމެއް ނުވަތަ އެއްޗެއް "

" އިންސާނާއަށް ބާރު ނުފޯރުވޭނެ ، ކެރިކުޅަދާނަވެގެން ނުވާނެކަމެއް "

ކަމެއް ނުވާނެކަމުގެ ދަރަޖަ މަތިވި ވަރަކަށް ، އެއީ މުޢުޖިޒާތަކަށް ނުވަތަ އަޖައިބަކަށް ވުމުގެ މިންގަނޑު ބޮޑުވުމަކީ ބުއްދިޔަށް ޤަބޫލު ކުރެވޭނެ ޙަޤީޤަތެކެވެ. މިސާލަކަށް ، އަޅުގަނޑުމެންގެ ލޮލަށްފެނިގެން ، މީހަކު މަރުވެ ، ތަޖުރިބާކާރު ޑޮކްޓަރަކު އެމަރު ކަށަވަރުކޮށް ސެޓްފިކެޓް ދީފައި އޮވެމެ ، ދީނީ ، ރޫޙާނީ އިމާމެއް ، ފުރާނަނެތް އެމަސްގަނޑު ތެދުވުމަށް ކުރާ އަމުރަކަށް ، އެންމެން ސިއްސުވާލައި ، އެމީހާ ތެދުވެ ހިނގާފައި ދިއުމުން ، އަޅުގަނޑުމެން ބަލާނީ އެއީ މުޢުޖިޒާތެއްކަމުގައެވެ. އެކަމަކު ، މަރުވެފައިވާ އެ އިންސާނާ ދިރިގެން ތެދުވީ ، ތިންދުވަސް ވަންދެން ޤަބުރު ބާއްވާ މޯޗަރީގައި އޮތުމަށްފަހުގައިކަމަށް ވާނަމަ ، އެކަން އަޅުގަނޑުމެން ބަލާނީ ވަރަށް ބޮޑު މުޢުޖިޒާތެއްކަމުގައެވެ. އަދި ، އެ ޤަބުރު ކަށްވަޅުގައި އޮވެ ކުނިވެ މަހާކައްޓާ ވަކިވެ ވެއްޔަށް ވާފަހުން ، ކަށްވަޅުން ނެރެ ، ދިރިގެން ތެދުވާން ދިމާވީ ، އެތައްދިހަ އަހަރެއްގެ ނުވަތަ އެތައް ޤަރުނެއްގެ ފަހުން ކަމަށްވާނަމަ ، އަޅުގަނޑުމެން ބަލާނީ އެއީ އެހެން ހުރިހާ މުޢުޖިޒާތަކަށްވުރެ ބޮޑުވެގެންވާ މުޢުޖިޒާތެއްކަމުގައެވެ.

ޢާންމު ސިފައެއް

ތާރީޚު ގުނަން ނޭނގޭ އިރުއްސުރެ ފަށައިގެން ، ﷲ ގެ ޙަޟުރަތުން އެކަލާނގެ އެދިވޮޑިގަންނަވާގޮތް އެންގި ، ކުރިން އުޅުނުގޮތް ބަދަލު ކުރަން ޖެހިއްޖެ ހިނދެއްގައި ، ﷲ ގެ ޙަޟުރަތުން އެއައި މެސެޖެއްގެ ޞައްޙަކަން ޤަބޫލުކުރުމުގެ ބަދަލުގައި ، ﷲ އިޚުތިޔާރު ކުރައްވާ ރަސޫލުންގެ ފަރާތްޕުޅުން ، ބޮޑުވެގެންވާ މުޢުޖިޒާތެއްގެ ހެކި ދެއްކެވުމަށް އެދުމަކީ އިންސާނާގެ ވިސްނުމުގައި އަށަގެންފައިވާ ޢާންމު ސިފައެކެވެ.

މިސާލަކަށް ، ( ކުރިން ) ތިބިގޮތް ދޫކޮށް ، ޝަރުޢީ ހަމަތަކުން ކަސްތޮޅުއެޅުވިގެން ނުތިބެ ، ﷲ ގެ ޙަޟުރަތުން އައިސްފައިވާ އަމުރުފުޅުތަކާއި އިލާހީ ޤާނޫނުގެ އަޞްލު ރޫޙަށް ، ތަބާވުމަށް ، ނަޞޭޙަތްތެރިވެ ވަޑައިގެން ޢީސާގެފާނު ، އެކަލޭގެފާނުގެ ޤައުމުގެ މީސްތަކުން ، " އިސްރާއީލް ބާގައިގެ ދަރިން " ނަށް ވަޢުޒު ވިދާޅުވި ހިނދު ، އެކަލޭގެފާނުގެ ޤައުމުގެ މީހުންވެސް ، އެކަލޭގެފާނު އެ ގެންނެވި ކަމެއްގެ ޞައްޙަ ކަމާއި އެއީ ތެދު ޙަޤީޤަތް ކަމުގެ ހެކި ސާބިތު ކޮށްދެއްވުމަށް މުޢުޖިޒާތް ގެންނެވުމަށް ގަދައަޅާ އެދުނެވެ. ޔަހޫދީންގެ ފޮތްތަކުގައި ލިޔެވިގެން އައިސްފައިވާ ގޮތުގައެވެ.

އެހިނދު ، އީމާންވެ ތަބާވެގެން ތިބި މީސްތަކުންނާއި ޔަހޫދީ ޢިލްމުގެ އަހުލުވެރިން ޖަވާބުދިނެވެ. ޞާޙިބާއެވެ! ބުނެއެވެ. ކަލޭގެފާނުގެކިބައިން  ނިޝާނެއް (މުޢުޖިޒާތެއް) ތިމަންމެންނަށް އޮތް ނަމައެވެ.

އެކަމަކު ، އެކަލޭގެފާނު ޖަވާބުދީ އެމީހުންނަށް ވިދާޅުވިއެވެ. ނިޝާނަކަށް ( މުޢުޖިޒާތަކަށް ) ފަހު ، ނުބައިވެގެންވާ ، އަދި ، ޒިނޭކޮށް ބަދުއަޚުލާޤީ ޢަމަލުތަކުގެ ދަރިފަސްކޮޅެއް ، ( އެކަމަށް ) އެދެނީހޭ ، އަދި  ނިޝާނެއް ( މުޢުޖިޒާތެއް ) ، (އެމީހުންނަކަށް) ނުއޮންނާނޭ ، އެކަމަކު ، ޔޫނުސް ޢަލައިހިއްސަލާމުގެ ނިޝާން ( މުޢުޖިޒާތް ) ފިޔަވާ.  ( ބަސްމަގަށް އިތުރު ސަމާލުކަމެއް ދެވިފައި )

މެތިވް 39-38: 12 ( ބައިބްލް )

(ނުނިމޭ)

ޚިޔާލު ފޯމު

ޚިޔާލު ފައުޅު ކުރެއްވުމުގައި ދީނީ، ޤާނޫނީ އަދި ސުލޫކީ މިންގަނޑުތަކަށް ސަމާލުކަން ދެއްވުން އެދެމެވެ.