ދަރިވަރުންގެ މުޅި އުމުރު ދުވަހަށް ހަނދާން ހުންނާނެ ފިލާވަޅެއް

އެމެރިކާގައި ކަޅު ނަސްލުގެ މީހުންނަށާއި އެމީހުން އެކިޔާ ' ކުލައިގެ މީހުންނަށް' މަދަނީ ހައްގުތައް ހޯއްދަވައިދެއްވަން  ކުރެއްވި ބުރަ މަސައްކަތުގައި އޭނާގެ ފުރާނައިން ގުރުބާންވި ޚިދުމަތްތެރި އެއް ބޭލަކަކީ ޑޮކްޓަރ މާޓިން ލޫތަރ ކިންގް އެވެ. ހޯއްދަވައިދެއްވަން އެ އުޅުއްވާ ހައްގުތައް ކަޅުމީހުންނަށް ލިބިދާނެތީ، ހިތުގައި ނަފުރުތަގު ހުޅުގަނޑު ރޯވެ ބޯވަމުން ދިޔަ މީހަކު އެންމެ ފަހުން ޑރ. ކިންގް އަވަހާރަކޮށްލީއެވެ. އެއީ 1968 ގެ އެޕްރީލް މަހުގެ 4 ވަނަދުވަހެވެ. ޑރ ކިންގް އެ ކުރެއްވި ބުރަ މަސައްކަތަށް ތާއީދު ކުރައްވައި، ސަރުކާރުގެ ތެރެއިން މަދަނީ ހައްގުތަކަށް ހުރަސްއެޅޭ ކަންކަމަށް އިސްލާހެއް ގެނެވޭތޯ ނުހަނު ހިތްވަރު ކުރެއްވި ރޮބަޓް އެފް ކެނެޑީ އަވަހާރަ ކޮށްލީ ޑރ ކިންގް އަވަހާރަ ކޮށްލުމުގެ ހިތާމައިން އެމެރިކާގެ ގިނަ ބަޔަކު އަދި އަރައި ނުގެނެވެނީހެވެ. އާދެ ދެ މަހާއި ދެ ދުވަހުގެ ތެރޭގައެވެ!

ހުދު ނަސްލުގެ ދޮންކުދިންގެ ސްކޫލެއްގެ ތިންވަނަ ގްރޭޑަށް އެދުވަސްވަރު ކިޔަވައިދެއްވި މިސިޒް ޖޭން އެލިއަޓްގެ ކުލާހަށް ވަދެ ފޮތްދަބަސް ބާއްވަމުން ދަރިވަރަކު ޓީޗަރާ ވާހަކަ ދައްކައިލުމުގެ ގޮތުން މާބޮޑު ފަރުވާލެއް ނެތް ރާގަކަށް ބުނެލިއެވެ. " މިސިޒް އެލިއަޓް އެވެ، އެއްކަލަ (ޑރ. މާޓިން ލޫތަރ) ކިންގްގެ ގަޔަށް ބަޑިޖަހައި އިއްޔެ މަރާލައިފި ނޫންހެއްޔެވެ؟  އެ ކިންގް އެ މަރައިލީ ކީއްވެ ބާއެވެ؟"   (މިއީ އުމުރުން އަދި 9 އަހަރު ނުފުރޭ ދޮންކުއްޖެކެވެ. މިކުއްޖާގެ ބަހުރުވަ ހުރިގޮތުން، ކަޅުނަސްލުގެ ޒައީމަކު މަރައިލުމަކީ މި ދޮންކުދިންނާ އެއްވެސް ގުޅުމެއް ހުރި ކަމެއްކަމުގައި އޭނާ ނުދެކޭ ކަމަށް އަޅުގަނޑަށް އިހްސާސްވެއެވެ.)

ޖަވާބުގައި ވިސްނުންތޫނު (ހުދު ނަސްލުގެ ދޮން) ޓީޗަރު ބުނުއްވީ މިވަގުތު ކަޅުނަސްލުގެ ތުއްތު އަންހެން ކުދިންނާއި ފިރިހެން ކުދިންގެ އިހްސާސުތައް ތިޔަކުދިން އެނގެން ބޭނުންހެއްޔެވެ؟ 28 ކުދިން އެއްފަހަރައި އެއް އަޑުން " ލައްބަ" އޭ ގޮވައިލިއެވެ.

ރަށުތެރެ ހޫނުވި އިލްމީ ތަޖުރިބާއެއް

އެމެރިކާގެ 50 ސްޓޭޓުގެ ތެރެއިން ހަމަ ސީދާ މެދެއްހައި ހިސާބުގައި އޮންނަ އަޔޯވާ ސްޓޭޓް އަކީ ފަރުބަދަތައް މަދު އެމެރިކާގެ އެންމެ މަޝްހޫރު ދެކޯރުގެ މެދުގައި އޮތް ދަނޑުބިންމޮޅު ހިސާބެކެވެ. އަޅުގަނޑު ކިޔައިދޭން މިއުޅޭ ކަންތައް ހިނގީ މިހާރުވެސް އަށްސަތޭކަ މީހުން ހަމަނުވާ ކުޑަ އާބާދީއެއްގެ ތެރޭގައެވެ. އަޅުގަނޑުމެންގެ ރާއްޖޭގައި މިހުންނަ ކަހަލަ އާބާދީ ކުދި ރަށްރަށުގައި ގިނަބަޔަކު ރުޅިއަންނަ ކަހަލަ ކަމެއް ކުރެވުނީމައި ފިލަން ވަންނާނީ ކޮންތާކަށްތޯއެވެ. ރަށުގެ ބޮޑުބައެއް ތިބާދެކެ ފިސާރި ރުޅިއަތުވެއްޖެނަމަ ހިމާޔަތް ހޯދާނީ ކާކުކައިރިންތޯއެވެ؟

ކަޅުމީހުންގެ ހައްގުތައް ހޯދައިދެއްވަން އުޅުއްވުމުގެ ތެރޭގައި ބަޑިޖަހައި އަވަހާރަ ކޮށްލެވުނު ޑރ. މާޓިން ލޫތަރ ކިންގް އާ ބެހޭގޮތުން މީގެ 52 އަހަރު ކުރިން، ދަރިވަރު އެ ކުރި ސުވާލުގެ ޖަވާބުގައި އެކުދިންނަށް މިސިޒް ޖޭން އެލިއަޓް އެ ދަސްކޮށްދެއްވި ފިލާވަޅަކީ މިހާރުވެސް އިޖްތިމާއީ އިލްމުގައި ފާހަގަ ކޮށްލެވޭވަރުގެ މުހިންމު ކަމަކަށް ވިއެވެ. ހުރިހާ ކުދިންވެސް އާނ އެކޭ ބުނުމުން ޓީޗަރު، އެ ކުލާހުގެ ދަރިވަރުން ދެބަޔަކަށް ބެއްސެވިއެވެ. ލޮލުގެ ކުލަ މަޑު މުށިކުލައިގެ ކުދިން އެއްފަރާތަށް، ލޮލުގެ ކުލަ މަޑު ނޫކުލަ ނުވަތަ ލޮލުގެ ކުލަ މަޑުފެހިކުލައިގެ ހުރިނަމަ އެކުދިން ލެއްވީ   އެއްބަޔަކަށެވެ. ފެހިކުލައިގެ ކަރުދާހުން ހައްދަވާފައިވާ ވައްބުރެއް ފަހުން މި ބެއްސެވި ބައިގެ( ލޮލުގެ ކުލަ ފެހި ނުވަތަ ނޫކުލައިގެ) ކުދިންގެ ގިރުވާނުގެ ބޭރުން  އެޅުއްވިއެވެ.

މި ދަރިވަރުންނަށް ޓީޗަރު  ބުނުއްވީ " ލޮލުގެ ކުލަ މުށިކުލަޔަށްދާ ކުދިންނަކީ މި ކުލާހުގައި ތިބި ހުރިހައި ކުދިންގެ ތެރެއިން ހުރިހައި ގޮތުކުންވެސް އެންމެ  ފައްކާ ކުދިންނެވެ. އެކުދިންގެ ސާފުތާހިރުކަމާއި ވިސްނުން ތޫނުކަން ވަރަށް ބޮޑަށް ފާހަގަވާ ކަމާއި ކިޔެވުމަށްވެސް މާ ފަރުވާ ބަހައްޓާ" ކަމުގައެވެ.  އެމެރިކާ ސަރުކާރުން  ހަނދަށް މީހަކު ފޮނުވަން ބާކީ އޮތީ އެއް އަހަރާއި 3 މަސްދުވަހެވެ. ސައިންސް ކިޔަވައިދިނުމަށާއި ފަޒާއަށް އުޅަނދުތައް ފޮނުވުމުގެ ވާދަ އެންމެ ގަދަ ދުވަސްވަރު، މިކަހަލަ ކަމެއް ކުރައްވާއިރު، މިކުދިން ގަބޫލު ކުރާކަހަލަ އިލްމީ ހުއްޖަތެއް ދެއްކެވުން މުހިންމު ކަމަށް ގަބޫލު ކުރައްވައި، މިސް އެލިއަޓް ބުނުއްވީ، އިންސާނާގެ ލޮލުގެ ކުލަ އަކީ ވަރަށް މުހިންމު އަޚްލާގީ، ޖިސްމާނީ ސިފަތަކެއް އަންގައިދޭ ކަމެއް ކަމުގައެވެ.   ލޮލުގެ ކުލަ އެކި ކުދިންގެ ކިބައިގައި ތަފާތުވަނީ ކެމިކަލް މާއްދާއެއްގެ ސަބަބުން ކަމުގައެވެ. އެއީ މެލަނިން ކިޔާ މާއްދާ އެކެވެ. މިހެން ބުނުއްވައި ބޯޑުގައި ޗޯކުން "މެލަނިން" ފިސާރި ބޮޑު އަކުރުން ލިޔުއްވައިފިއެވެ. ދަރިވަރުންގެ ވިސްނުން ތޫނުވުމަށް އެންމެ ބޮޑަށް އެހީވަނީ އެ ލިޔުއްވި މެލަނިންގެ ސަބަބުން ކަމުގައި ބުނުއްވިއެވެ. ޓީޗަރު ދާދި ދެންމެއަކު، ލޮލުގެ ކުލަ މުށިކުލަޔަށްދާ ކުދިން މާ ވިސްނުން ތޫނު ކަމުގައި ބުނުއްވީ އެހެންވެއެވެ. "އެކުދިންގެ ލޯ އެކުލައިގައި ހުންނަނީ އެކުދިންގެ ގައިގައި މެލަނިން ހުންނަލެއް ގިނަވީމައެވެ!"

ހަމަ ފިސާރި ގޮތުގައި އިންނަވައި ބުނުއްވިއެވެ. " ލޮލުގެ ކުލައަކީ ފެހި ކުލަ، ނުވަތަ ނޫކުލަ ނަމަ އެކުދިން ވަރަށް ކަންނެތްވާނެއެވެ. އެދި އޭގެ އިތުރުން ވިސްނުން ކޮށިކަމަށް ފާހަގަ ކުރެވެއެވެ. ކިތަންމެ ރީތި، އަގު ބޮޑު ކުޅޭ އެއްޗެއް ދިނަސް (އެކުދިންނަށް އިޝާރާތްކުރައްވައި) މިކުދިން އެ އެއްޗެއް  ހަލާކު ކޮށްލާނެއެވެ! މީގެ އިތުރުން ހަރުކޮށް ހިނގާލައި އެއްވެސް ކަމެއް ކުރާއިރު މުރާލިކަމެއް އެކުދިންގެ ކިބަޔަކުން ނުފެންނާނެއެވެ. ލޮލުގެ ކުލަ މުށިކުލައިގެ ކުދިން ހުރިހައި ކަމަކަށްވެސް ފައްކާ ކަމުގައި މި ބުނީ މިކުދިންނާ އެކުދިންނާ ތަފާތުކަން ބޮޑުކަމުންނެވެ!"

މިހާރު އެއްބައި ކުދިން ރުޅި ގަދަވަނީއެވެ. އަނެއްބައި ކުދިން ދެރަވެ އިސްދަށަށް ޖަހައިފިއެވެ. މޮޅު ކަމަށް ބުނި ކުދިންގެ އަޑު ގަދަވެ، ސަކަރާތް ޖެހުންވެސް އިތުރު ވެއްޖެއެވެ. އާދައިގެ ކުލާހެއްގައި  ދެބަޔަކަށް އަތުރައިލެވުނު ޑެސްކުތަކާއި ގޮނޑިތަކުން އުފެދުނު ހަނި ހިނގާ މަގު މާ ފުޅާވެ ކުލާސް ދެ އަވަށަކަށް ބެހުނު ކަހަލައެވެ!

ކުރައްވަން މި އުޅުއްވާ މުހިންމު ކަންތައް މިކުދިންގެ ކިބައިގައި ބޮޑަށް ބިންވަޅު ނެންގެވުމުގެ ގޮތުން ޓީޗަރު ސުވާލު ކުރެއްވިއެވެ. " ނޫލޮލުގެވެރި ކުދިންނަށް ފިލާވަޅެއް އެއްފަހަރު އޮޅުންފިލުވައިދީފިއްޔާ، ރަނގަޅަށް ވިސްނޭނެ ހެއްޔެވެ؟"

ނޫން! ނޫން ! ލޮލުގެ ކުލަ މުށިކުލަޔަށްދާ ގްރޫޕުން ގޮވައިލިއެވެ.

މިސިޒް އެލިއަޓް އަދިވެސް ހަރުކަށިކަން އިތުރު ކުރައްވަމުން ބުނުއްވިއެވެ. މީގެ ފަހުން ފެންބޯއިރު، ނޫލޮލުގެވެރި ކުދިން ފެން ބޯންވާނީ ކަރުދާހު ތަށީގައެވެ!"

 އެކުދިން ވަގުތުން އިހްތިޖާޖު ކުރަން ފެށިއެވެ؟ " މިސް އެއީ ކީއްވެތޯއެވެ؟"

މޫނު މައްޗަށް ކުޑަވެސް ބަދަލެއް ނުގެންނަވައި އެއްޗެއް ބުނުއްވަން އުޅުއްވިއެވެ. ނަމަވެސް ޓީޗަރަށް ވުރެ ކުރިން ޖަވާބު ދިނީ ލޮލުގެ ކުލަ މުށިކުލައިގެ ކުދިންގެ ތެރެއިންނެވެ! "އެއީ،ތިކުދިންގެ ފަރާތުން ނޭދެވޭ ކަމެއް އަހަރުމެނަށް ލިބިދާނެތީ ނޫންތަ؟" ހުރިހާ ކުދިން އެއްފަހަރައި ޓީޗަރަށް ބަލައިލިއެވެ. އެއްބައިވުމުގެ ގޮތުން ޓީޗަރު ބޯ ޖައްސަވައިލެއްވިއެވެ. މިދުވަހުގެ އިންޓޯލް ވުމުގެ ކުރިން،  ލޮލުގެ ކުލަ ނޫ ބައިގެ ކުއްޖަކަށް ހިސާބުގެ ކުށެއް ޖެހުނު ހިނދު އަނެއް ބައިގެ ކުއްޖަކު، ހަމަ ވަގުތުން ބުންޏެވެ. " މިސް  އެއީ ނުލެކޭ! އޭނަޔަށް ވާނީ އެވަރު! "

މިހިސާބުން ލޮލުގެ ކުލަ ނޫ ބައިގެ ކުއްޖަކު ތެދުވެ ޓީޗަރާ މުޚާތަބުކޮށް ޖަދަލު ކުރުމުގެ ރާގެއްގައި ބުންޏެވެ. " މިސިޒް އެލިއަޓް، އަޅުގަނޑުމެން ލޮލުގެ ކުލަ ނޫކުލައިގެ ކުދިން ތިހާ ދެރަކުރައްވާއިރު، ތިބާގެ ލޮލުގެ ކުލަޔަކީވެސް ނޫކުލައެވެ. އަޅުގަނޑުމެން ނޫލޯ ލިބުނު ކުދިން ތިޔަ ބުނުއްވާހައި ގަމާރު ނަމަ، މިސިޒް އެލިއަޓް އަށް ޓީޗަރަކަށް ވެވުނީ ކޮންގޮތަކުންތޯއެވެ؟" މިސިޒް އެލިއަޓް ޖަވާބެއް ދެއްވުމުގެ ކުރިން، އެހެން ކުއްޖަކު އޭނާގެ އެކުވެރި ދަރިވަރަށް ޒުވާބު ދިނެވެ." ބަލަ! ޓީޗަރަށް އަހަރުމެންގެ މި ހުރިކަހަލަ މުށިކުލައިގެ ލޯ ލިބިލެއްވިނަމަ، ވެލެއްވީހީ ޓީޗަރަކަށްތަ؟ ވެލެއްވީހީ އަހަރުމެންގެ ޕްރިންސިޕަލަށް ނުވަތަ މިނިސްޓްރީން އެ ފޮނުއްވާ ކަހަލަ ސުޕަރވައިޒަރަކަށް ނޫންތަ؟"

އެދުވަހުގެ މެންދުރު (ޑރ. ކިންގް އަވަހާރަ ކުރީ ބުރާސްފަތި ދުވަހެއްގައެވެ. މިކަމެއް މި ހިނގަނީ ޖެހިގެން އައި ހުކުރު ދުވަހުއެވެ.) ސްކޫލުގެ ޓީޗަރުން ބައްދަލުވާ 'ސްޓާފް ރޫމް' ގައި އެހެން ޓީޗަރުންނާ މިސިޒް ޖޭން އެލިއަޓް، އޭނާ އެ ކުރައްވާ ތަޖުރިބާގެ ވާހަކަ ހިއްސާކުރެއްވިއެވެ. ތިމަންނާ މިހާރު މި ކުރާ ކަމެއްގެ ސަބަބުން ކުލާހުގައި އަމިއްލަ ނަފްސައް މާބޮޑު އިތުބާރެއް ނެތް ކުދިންނަށް ވަރަށް ބޮޑު ބަދަލެއް އަތުވެއްޖެއެވެ. ކަންކަމާ އިސްނަގައި އަޑުހަރުކޮށް ވާހަކަ ދައްކައި ޖެހިލުން ކުޑަވާން ފަށައިފިއެވެ. ހިނިތުންވާލެއްވެސް އަވަސްވެ މޫނުމަތިން އުފާވެރިކަން ފާޅުވެއެވެ. އެހެން ޓީޗަރުން، (ޑރ. ކިންގް އަވަހާރަކޮށްލުމާ ގުޅިގެން، ނަސްލީ ތަފާތު ކުރުމަކީ ކޮންފަދަ ނުބައި ކަމެއްކަން ދަސްކޮށްދިނުމުގެ ގޮތުން) ކުލާހުގައި ހިންގީ ކޮންކަހަލަ ކަންކަމެއްތޯ އަހައިލުމުން ލިބުނީ ހަމަ އެއް ޖަވާބެވެ. ތިމަންނާމެން އެއްވެސް ކަމެއް ނުކުރަމެވެ!

މެންދުރުގެ ކެއުމަށް މެދުކަނޑައިލުމަށްފަހު މިސިޒް އެލިއަޓް ކްލާހަށް ދުރުވިއިރު ކުލާހުގައި ވަރަށް ތަފާތު ކަންތައް ހިނގަމުން އައެވެ. އިއްޔެއާ ހިސާބަށް ވަރަށް މޮޅު، ހުޝިޔާރު އަންހެން ކުއްޖަކު ލިޔާ ލިޔުމުގައި ކުދިކުދި ކުށް ގިނަވާން ފަށައިފިއެވެ. ގޮނޑީގައި އިންނަ އިނުންވެސް ބަދަލުވެއްޖެއެވެ. ސީދާ ތެދައް އިންނަ އެ ކުއްޖާ މުޅި ހަށިގަނޑުން ވާގި ދޫވެއްޖެ ކަހަލައެވެ! ގުނަކުރާ ނަވަތަ ފެންފަދަ ކުއްޖާ އަށް ކުށްޖެހެން ފަށައިފިއެވެ. މިއީ ލޮލުގެ ކުލަ ނޫކުލައިގެ ކުއްޖެކެވެ! އެދުވަހުގެ މެންދުރުގެ އިންޓޯލު ގަޑީގައި ލޮލުގެ ކުލަ މުށި، ތިން ފިރިހެން ކުދިން މިކުއްޖާ އެމީހުންގެ ހިޔަނި ފޯރާ ހިސާބުން ކުރިކެނޑީތީ މާފަށް އެދެންޖެހޭނެ ކަމަށްބުނެ " ސޮރީ" އޭ ބުނަންދެން ދޫނުކޮށް ހިފެހެއްޓިއެވެ!

ދެތިން ދުވަސް ފަހުން، ހޯމަ ދުވަހު މިސިޒް އެލިއަޓް އޭނާ ކުރިން އެކުދިންނަށް ކިޔައިދެއްވާފައިވާ ގޮތަށް ކުޑަ ބަދަލެއް ގެންނަވައިފިއެވެ. އަޅުގަނޑުމެން ބައި ގަރުނަށް ފަހު ކުޑަ ބަދަލެކޭ ލިޔުނު ނަމަވެސް، އެދުވަސްވަރު އެ ތުއްތު ކުދިންނަށް އެއީ ވަރަށް ބޮޑު ބަދަލަކަށްވުން މާ ގާތެވެ! ހަފުތާ ބަންދަށް ފަހު އިސްކޫލު ހުޅުވުނު ދުވަހު ޓީޗަރު އެންގެވީ މުށިކުލައިގެ ލޮލުގެ ވެރިންނަކީ ހަގީގަތުގައި ތެޅިފޮޅޭ، ހަމަޖެހިލަން ނުދަންނަ، ކަންނެތްކަމާ ފަރުވާ ކުޑަކުރުމުގެ ސަބަބުން އިތުބާރު ނުކުރެވޭ ބައެއް ކަމުގައެވެ! މިހެން ދިމާ އިދިކޮޅަށް ވާހަކަ ބަދަލު ކުރެއްވި ފަހުން އިއްޒަތްތެރި ޓީޗަރަށް ފާހަގަވެލެއްވީ، ނޫކުލައިގެ ލޮލުގެ އަހުލުވެރިން މާ  އަޑުގަދަކޮށް، "ކޮބާ!"  "ކޮބާ!" ކިޔައި އެއްވެސް މިންވަރަކަށް ފުމެ އަޑުގަދަކޮށް ނުހަދާ ކަމެވެ. ފުރަތަމަ ދުވަހު މުށިކުލައިގެ ލޮލުގެ ވެރިންގެ މޮޅުވާހަކަ އަލަށް ދެއްކެވި ދުވަހު އެކުދިން ކުޑަކޮށް ނޭއްގާނީވެ ތިމަންނާމެން ވަރެއް ނެތިގެން އުޅުނު އުޅުން މިއަދު، ނޫލޮލުގެ ވެރި ކުދިންގެ ކިބަޔަކުން ނުފެނުނެވެ!  ޓީޗަރު ލަފާ ކުރެއްވީ ކުރީދުވަހު އެކުދިން ހިތުގައި ޖެހުނު މިންވަރުން، އެދުވަހު އަނެއް ކުދިން މިނި ނާޅިން މިއަދު މިކުދިން މިނައި ޖެއްސުން ކުރަން ބޭނުން ނުވީކަމުގައެވެ!

މިސިޒް އެލިއަޓް މި ކުރެއްވި ކަމަކީ އެމެރިކާގެ ހުރިހައި ދޮރެއް ހުޅިވިފައިވާ ހުދު ނަސްލުގެ ދޮން ކުދިންނަށް، ކަޅުނަސްލުގެ މީހުން އުޅޭ ހިތްދަތިކަން ވިސްނައިދެއްވުމެވެ. 1968 ގައި މިކަން ހިނގި އަޔޮވާ ސްޓޭޓުގެ ރައިސްވިލްގެ އާބާދީ އަކީ 840 އެވެ. ކަޅުނަސްލުގެ އެކަކުވެސް ވަޒަންވެރިވެފައެއް ނުވެއެވެ. 52 އަހަރު ފަހުން، މިހާރުގެ އާބާދީގައި 700 ވެސް ހަމައެއް ނުވެއެވެ. މިހާރުވެސް އެ ކުޑަ ސަހަރުގައި ކަޅުމީހަކު ނޫޅެއެވެ. މިކަހަލަ އާބީދީއެއްގައި އެކަކު އަނެކަކާ ވަގުތީ ގޮތުން ތަފާތު ކުރާނެ ގޮތެއް ހޯއްދަވަންވެގެން، ލޮލުގެ ކުލަ ބަހަނާއެއްގެ ގޮތުގައި ނެންގެވީއެވެ.

މިކުރެއްވި ( ފަހުން ނުރައްކާތެރިކަމަކަށް ބަދަލުވި) ތަޖުރިބާ ގައުމީ ކަމަކަށް ބަދަލުވިއެވެ. އެހިސާބަށް ދިޔުމުގެ ކުރިން، އެކުދިން ކަންތައް ކުރިގޮތް ބަލައިލަމާތޯއެވެ؟ މި ތަޖުރިބާ ނިމި، އަސްލު މަގުސަދު އެކުދިންނަށް ކިޔައައިދެއްވުމުން އެއް ކުއްޖަކު އަނެއް ކުއްޖެއްގެ ގައިގައި ބައްދާލައި، ރޮއި މާފަށް އެދި އުޅުނެވެ. ކުޅަދާނަ ޓީޗަރު ވިދާޅުވީ އޭނާގެ ބޭނުމަކީ ކަޅުމީހުންނަށް ކޮންމެ ދުވަހަކު އެ ދިމާވާ ހިތްދަތި ކަންތަކާއި، ހެދިފައި ހުރި އިންސާނީ ހައްގުތަކަށް ބަލައިލުމެއް ނެތް ގާނޫނުތައް ބަދަލުކޮށް އިތުރު ހައްގުތައް ކަޅުމީހުންނަށް ހޯއްދަވައިދެއްވަން، އެމީހުންގެ ބަފައެއްގެ ގޮތުގައި ހުންނެވި ލީޑަރަކު ބަޑި ޖަހައި މަރައިލުމުން އެމީހުންވާނެ ދެރަ މިކުދިންނަށް ވިސްނަވައިދެއްވުން ކަމުގައެވެ. ކަޅު މީހުންގެ ހަން ކަޅީ މިލަމިން ކިޔާ މާއްދާ އެމީހުންގެ އަސްލު އުފަން ހިސާބުގެ އަވިން ރައްކާތެރި ކުރުމަށް ބޭނުން ޖެހޭތީ ކަމުގައެވެ. ލޮލުގެ ކުލައިގެ ސަބަބުން އިންސާނަކު މާ މާތް މީހަކަށް ނުވަތަ ނިކަމެތި މީހަކަށް ނުވާ ފަދައިން ހަމުގެ ކުލަޔަކީވެސް އިންސާނެއްގެ އަގު ވަޒަންކުރަން ހެޔޮވާނޭ މިންގަނޑެއް ނޫންކަމެވެ. " ތިޔަ ކުދިންގެ ކިބައިން މިސް މި އެދެނީ މި ހަފުތާގައި ތިޔަ ތަޖުރިބާ ކުރި ކަންކަމާ ބެހޭގޮތުން ކޮންމެ ކުއްޖަކުވެސް މަޒްމޫނެއް ލިޔުމެވެ"

ހުރިހައި ކުދިންވެސް ލިޔުނީ ދާދި އެއް އިހްސާސް ތަކެކެވެ. ނަމަވެސް އާދައިގެ މަތިން، އެއްކުއްޖަކު ވަރަށް ސާފުކޮށް ކިޔައިދިނެވެ. " އަޅުގަނޑުމެންގެ ޓީޗަރު މިސިޒް އެލިއަޓްގެ ކުލާހުގެ ދަރިވަރުން ދެބައިކޮށް މުށިކުލައިގެ ލޯ ލިބިގެންވި ކުދިންނަށް ފުރަތަމަ ދުވަހު ވަރަށް ޚާއްސަ އިމްތިޔާޒު ތަކެއް ދެއްވިއެވެ. އަޅުގަނޑަކީ މުށި ދެލޮލުގެ ވެރިޔެކެވެ. މިހެންވެ ހަމަ އެކަނި މި ސަބަބާ ހުރެ އަޅުގަނޑަށް އިންޓޯލު ގަޑީގައިވެސް ނޫލޮލުގެ ވެރި ކުދިންނަށްވުރެ އިތުރަށް ކުޅެން ފަސް މިނެޓު ލިބުނެވެ! ނަމަވެސް އަނެއްދުވަހު، އަޅުގަނޑަށް ލިބިފައި ހުރި ހުރިހައި ޚާއްސަ ކަމެއް ބީވެއްޖެއެވެ! އެންމެ ޚާއްސަ ކުދިންގެ ތެރޭގައި ވަރަށް އުފަލުގައި ހުއްޓައި ފުލަށް ވެއްޓުނީއެވެ! އަޅުގަނޑު ކުރި ކަމަކާ ނުލައެވެ. ވީ ދެރައިން އަނެއްދުވަހު ސްކޫލަށް ދާހިތްވެސް ނުވިއެވެ. އައި ރުޅިން ދެން ދުވަހަކުވެސް ސްކޫލަށްވެސް މިސިޒް އެލިއަޓްގެ ކުލާހަށްވެސް ނުވަންނާނަމޭ ހިތަށް އެރިއެވެ. ހައްގުން ކަމަކާ ނުލައި ތަފާތު ކުރުމުގެ ހިތާމަ އަކީ މިކަހަލަ ކަމެކެވެ!

އެކުދިންގެ ޓީޗަރު މިސިޒް އެލިއަޓް މި ކުރު މަޒްމޫނު ގެއަށް ގެންދަވައި އޭނާގެ މަންމައަށް ދައްކަވައި ލައްވައިފިއެވެ. މަންމައަށް ވި ފުން އިހްސާސުން އޭނާގެ ރައްޓެހި އެޑިޓަރަކަށް ދައްކަވައިލެއްވުމުން އެ ލިޔުން އެރަށުގެ ނޫހުގައި ޝާއިއުކޮށްފިއެވެ! މި ކުޑަ ކުޑަ އާބާދީގެ ގިނަމީހުން މި ވިސްނުންތޫނު މުދައްރިސާގެ މަސައްކަތް މުޅިން އޮޅުވާލައި ރުޅިވެރިކަމުގެ ސިޓީތައް ފޮނުވަން ފެށިއެވެ. އެމީހުންގެ ހުއްޖަތަކީ ކޮންމެވެސް ތަޖުރިބާއެއް ކުރުމުގެ ގޮތުންނޭ ކިޔާފައި ނިޔަނެތި ދޮންކުދިންނަށް އެކަހަލަ ނަފްސާނީ ގެއްލުން ދޭ ހެޔޮވާނެހެއްޔެވެ! އެމެރިކާގެ އެކި ހިސާބު ހިސާބުގައި އުޅޭ ކަޅުކުދިންނަށް ކެތްވާނެއެވެ. އެއީ އެމީހުންނާމެދު އެތައް ސަތޭކަ އަހަރުވަންދެން ނުބައިކޮން ހިތައި ބޭ އިންސާފުން ކަންތައް ކުރެވި އެކުދިން މިހާރު ތިބޭނީ ހަންބޯވެފައި ކަމުގައެވެ. ނަމަވެސް ފަތިހަށް ފޮޅޭ ނިޔަނެތި މަލެއްފަދަ ދޮން ކުދިންނަށް އެފަދަ އަނިޔާވެރި ތަޖުރިބާއެއް ކުރުވި މުދައްރިސެއްގެ ކިޔަވައިދިނުންވެސް ބަލައި ނުގަނެވޭނެ ކަމަށް ތަފާތު މީހުން ސިޓީފޮނުވައި ރުޅިވެރިކަން ދެއްކިއެވެ. މިސިޒް އެލިއަޓް ގެ ރައްދު ޖަވާބަކީ، " ދޮންކުދިން ނަށް ނަފްސާނީ ގެއްލުމެއް ލިބިދާވަރުގެ އަނިޔާވެރި ކަމެއް ކަމުގައި ތިޔަ ބުނަނީ، އަހަރެން  ދުވާލަކު ހަތަރު ފަސް ގަޑިއިރަށް ދެތިން ހަތަރު ދުވަހު އެކުދިން ކުރިމަތީގައި އެކުދިން ރަނގަޅަށް ބަލަމުން ހިންގި ކަމެއްގެ ވާހަކައަށެވެ. ކަޅު ކުއްޖަކު ބޮޑުވަނީ އޭނާގެ ވަށައިގެން ތިބި ދޮން އެންމެންގެ އުނދަގޫ ތަހައްމަލު ކުރަމުންނެވެ. އޭނާގެ މުޅި އުމުރަށެވެ. ކަޅުކުއްޖެއްގެ ހާލަށް ކަލޭމެން ހަމްދަރުދީވުން މާ ހައްގުކަން ބޮޑު ނޫންހެއްޔެވެ!"

މިސިޒް އެލިއަޓް އެދުވަސްވަރު ކިޔަވައިދެއްވި ދަރިވަރުންގެ ތެރެއިން ބައެއް ދަރިވަރުން މިހާރުވެސް އެމީހުންގެ ލޯތައް ހުޅުއްވައިދެއްވި ޓީޗަރާ ބައްދަލުވާ ހިނދު އެންމެ އެދޭ އެއްކަމަކީ އެމީހުންގެ ކާފަ، މާމަ ދަރިންނަށް އެފަދަ ކަމެއް ހިންގަވައިދެއްވުމެވެ!

ތޭރަވަރަކަށް އަހަރު ކިޔަވައިދެއްވުމަށް ފަހު އެދާއިރާއިން ދުރަށް ޖެހިލައްވައި މިސިޒް އެލިއަޓް ފަހުން ކުރެއްވި ކަމަކީ، އަދި މިހާރުވެސް އުމުރުފުޅުން 87 އަހަރުގައި ކުރައްވާ ކަމަކީ 1968 ވަނަ އަހަރު އެ ފެއްޓެވި ކަންތައް ބޭނުން ކުރައްވައި ނަސްލީ ތަފާތު ކުރުމުގެ ނުބައިކަން ގިނަ ބަޔަކަށް  ވިސްނަވައިދެއްވުމެވެ. މިގޮތުން، އެމެރިކާގެ އެންމެ ބޮޑެތި ކުންފުނި ތަކުގެ މުވައްޒަފުން ހޭލުންތެރި ކުރެއްވުމާއި އެމެރިކާގެ ދިފާއީ ބާރުތަކުގެ ސިފައިންނަށާއި، އެމެރިކަގެ ތައުލީމީ ދާއިރާގައްޔާއި ޔޫއެސް ޕޯސްޓް އާއި ޓެކްސް އޮފީސް ފަދަ ތަންތަނުގައި ވާރކްޝޮޕްތައް ހިންގެވުމެވެ. މިހައިތަނަށް 350 އަށްވުރެ ގިނަ ޔުނިވަރސިޓީގައި ތަގުރީރު ކުރައްވާފައިވެއެވެ.

މުޅި ދުނިޔޭގެ ދަރިވަރުންނަށް ޓެކްސްޓް ފޮތް ޗާޕުކޮށް ވިއްކާ މެކްގްރޯ-ހިލް ދެކޭ ގޮތުގައި މިސިޒް ޖޭން އެލިއަޓް އަކީ، ކުންފޫޝިއަސް، ޕްލޭޓޯ، އެރިސްޓޯޓްލްސް، މާރިޔާ މޮންޓެސޯރީ ފަދަ ތައުލީމަށް ޚިދުމަތް ކުރެއްވި އެންމެ މަޝްހޫރު 23 އަށް ބޭފުޅުންގެ ތެރޭގައި ހިމެނެން ޖޭހެނެ ޝަޚްސިއްޔަތެކެވެ!

ނިމުނީ

1 ޚިޔާލު

ޚިޔާލު ފޯމު

ޚިޔާލު ފައުޅު ކުރެއްވުމުގައި ދީނީ، ޤާނޫނީ އަދި ސުލޫކީ މިންގަނޑުތަކަށް ސަމާލުކަން ދެއްވުން އެދެމެވެ.